Alergia – czym jest i jak powstaje?

Alergia (potocznie nazywana również uczuleniem lub nadwrażliwością) jest nieprawidłową reakcją układu odpornościowego na substancje występujące w środowisku, zwane alergenami. Dla większości ludzi substancje te są całkowicie nieszkodliwe, jednak u osób predysponowanych mogą wywoływać reakcję immunologiczną prowadzącą do wystąpienia objawów alergii.

Mechanizm alergii polega na wytworzeniu przez organizm swoistych przeciwciał, najczęściej z grupy immunoglobulin E (IgE). Po ponownym kontakcie z alergenem dochodzi do połączenia przeciwciał z alergenem i uwolnienia substancji odpowiedzialnych za rozwój stanu zapalnego.

W reakcjach alergicznych uczestniczą między innymi:

• limfocyty, zwłaszcza z grupy Th2,
• eozynofile (granulocyty kwasochłonne),
• komórki tuczne (mastocyty),
• przeciwciała klasy IgE.

Objawy alergii

Objawy mogą mieć różne nasilenie i obejmować między innymi:

• katar alergiczny,
• kichanie,
• świąd nosa,
• łzawienie i zaczerwienienie oczu,
• kaszel,
• duszność,
• zmiany skórne,
• pokrzywkę.

W niektórych przypadkach reakcja alergiczna może mieć bardzo ciężki przebieg i doprowadzić do wstrząsu anafilaktycznego, który stanowi bezpośrednie zagrożenie życia i wymaga natychmiastowej pomocy medycznej.

Najczęstsze alergeny

Najczęściej uczulają:

• pyłki drzew, traw i chwastów,
• roztocza kurzu domowego,
• sierść i naskórek zwierząt,
• pleśnie,
• pokarmy (np. mleko, jaja, orzechy, ryby),
• jady owadów błonkoskrzydłych (pszczoły, osy, szerszenie),
• niektóre leki.

Dlaczego warto wykonać diagnostykę alergologiczną?

Prawidłowo przeprowadzona diagnostyka pozwala:

• wykryć czynnik odpowiedzialny za objawy,
• wdrożyć skuteczne leczenie,
• ograniczyć kontakt z alergenem,
• poprawić komfort życia,
• zmniejszyć ryzyko wystąpienia ciężkich reakcji alergicznych.

Współczesna alergologia wykorzystuje zarówno testy skórne, jak i nowoczesne badania laboratoryjne z surowicy krwi, umożliwiające precyzyjne określenie uczulających alergenów.